Το συγκεκριμένο κείμενο το έγραψα μια εβδομάδα μετά την άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία.
Προτίμησα να μην το δημοσιεύσω τότε, γιατί ο κόσμος πραγματικά είχε ελπίδα. Πέντε μήνες μετά τα πράγματα δεν φαίνεται να βελτιώνονται, ο κάθε κυβερνητικός πολιτικός λέει τις δικές του μπαρούφες, πιο πολύ έχουμε μπερδευτεί παρά έχουμε κατασταλάξει στο αν οι κινήσεις της κυβέρνησης βοηθούν ή μας χαντακώνουν ως χώρα.
Μιλάμε όλοι, αριστεροί, δεξιοί, κεντρώοι για τα μνημόνια, για το σκίσιμο ή μη των μνημονίων, για την επαναδιαπράγματευση, για το κούρεμα του χρέους.
Πριν κρίνουμε τις κινήσεις της κυβέρνησης και αρχίσουμε να βλέπουμε αποτελέσματα, μήπως να σκεφτούμε μερικά πράγματα για τα μνημόνια.
Θα προσπαθήσω να κάνω μια αντιπαραβολή με κάτι που καταλαβαίνουμε.
Το κράτος είναι όπως ένα σπιτικό σε μεγαλύτερη έκταση και μεγαλύτερα νούμερα.
Ας φανταστούμε το σπιτικό μας.
Έχουμε ένα σχετικά σταθερό εισόδημα Α.
Έχουμε και πάγια και καθημερινά έξοδα Β.
Έχουμε και ένα δάνειο στην τράπεζα. Δεν έχει σημασία το ύψος του αυτή τη στιγμή, ούτε τι εξυπηρετεί το δάνειο αυτό.
,
Αν το δάνειο είναι πάνω από τα 1/3 του συνολικού εισοδήματός μας, κάτι πρέπει να αφήσουμε απλήρωτο. Ή τις πάγιες και καθημερινές υποχρεώσεις του σπιτικού μας, ή το δάνειο στην τράπεζα.
Υποθέσεις εργασίας:
Ας πούμε ότι περικόπτουμε όσο περισσότερο μπορούμε τις πάγιες υποχρεώσεις. Θα ελαττώσουμε το ρεύμα, θα πλενόμαστε λιγότερο καθώς θα έχουμε ελαττώσει το νερό, δεν θα έχουμε θέρμανση. Η οικογένεια αρχίζει να υποφέρει.
Ας πούμε ότι μειώνουμε δραστικά τις καθημερινές υποχρεώσεις. Αυτές είναι το ντύσιμο της οικογένειας και το καλάθι του νοικοκυριού. Φτάνουμε στο σημείο να καταφύγουμε μέχρι στα σισίτια, για να έχουμε όσο το δυνατό μεγαλύτερη εξοικονόμηση. Τα μέλη της οικογένειας είναι φυσικό επόμενο να αρχίσουν να έχουν σωματικά και ψυχολογικά προβλήματα.
Ας πούμε ότι δεν πληρώνουμε το δάνειο στην τράπεζα για το οποίο μην ξεχνάμε, έχουμε υπογράψει σύμβαση, δηλαδή μνημόνιο συνεργασίας με το πιστωτικό ίδρυμα. Είναι φυσικό ότι αν δεν τηρήσουμε τη δέσμευση που υπογράψαμε, το πιστωτικό ίδρυμα θα κάνει απαιτητά τα χρήματα που του χρωστάμε με κάθε τρόπο.
- Ας πούμε ότι πηγαίνουμε στην τράπεζα, καταγγέλουμε τη σύμβαση ως παράνομη και καταχρηστική και δηλώνουμε ότι δεν αποπληρώνουμε τίποτα. Το δάνειο γίνεται κόκκινο, και σβήνουμε μονομερώς το χρέος. Μην έχοντας στα έξοδα το χρέος προς την τράπεζα, βλέπουμε βελτίωση της διαβίωσής μας. Αυτομάτως όμως θα θεωρηθούμε αναξιόπιστοι από όλους, μέχρι και από γνωστούς και φίλους! Κανένας δεν θα έχει εμπιστοσύνη στο λόγο μας. Θα αναγκαστούμε να ξοδεύουμε ότι βγάζουμε, είτε πολλά είναι, είτε λίγα.
- Ας πούμε ότι πηγαίνουμε στην τράπεζα, και της ζητάμε να διαπραγματευτούμε το χρέος μας γιατί είναι ασήκωτο. Η τράπεζα, αφού κάνει κάποιες διαπραγματεύσεις για να μη χάσει τα χρήματά της, ή τουλάχιστον να χάσει όσο το δυνατό λιγότερα, θα μας ζητήσει να υπογράψουμε μια καινούρια σύμβαση, δηλαδή ένα καινούριο μνημόνιο με το οποίο θα διασφαλίσει ότι θα πάρει τα χρήματά της. Θα πρέπει να αποδείξουμε στην τράπεζα ότι θα είμαστε φερέγγυοι.
Για να μπορέσουμε να ανταποκριθούμε θα πρέπει το δάνειο να είναι σε λογικά πλαίσια που να μπορούμε να ανταπεξέλθουμενα και να κάνουμε και εμείς κάποιες διαρθωτικές κινήσεις στο σπιτικό μας. Παράδειγμα: Να βάλουμε ένα πρόγραμμα στις δουλειές του σπιτιού με στόχο να δοθεί η δυνατότητα σε περισσότερα μέλη να δουλέψουν. Να κάνουμε σωστή διαχείρηση των πόρων που διαθέτουμε ώστε να περνάνε καλά όλα τα μέλη της οικογένειας χωρίς στερήσεις.
Αν τηρήσουμε αυτό το μνημόνιο, και κάποια στιγμή καταφέρουμε να στρώσουμε την κατάσταση, και χρειστούμε ρευστό για να κάνουμε μια βελτίωση στο σπιτικό μας, όταν απευθυνθούμε στο ίδιο ή σε άλλο τραπεζικό ίδρυμα ή σε φίλους, ίσως διστάσουν να βοηθήσουν, αλλά εξακολουθούμε να είμαστε αξιόπιστοι, καθώς ξέρουν ότι θα τα πάρουν τα χρήματά τους.
Κάτι ανάλογο είναι και το κράτος μας. Τα δάνεια που έχουμε πάρει ως τώρα ξεπερνούν κατά πολύ τις δυνατότητες αποπληρωμής τους. Η προηγούμενη κυβέρνηση για να είναι φερέγγυα απέναντι στους δανειστές κατήργησε βασικές δομές χωρίς να ελέγξει αν χρειάζονται για την εύρυθμη λειτουργία του κράτους. Κατάργησε υπηρεσίες, μείωσε νοσοκομειακές μονάδες, στη θέση τους έβαλε άλλες δομές που τελικά κόστισαν περισσότερο, οπότε οι πολίτες άρχισαν να υποφέρουν.
Στη συνέχεια μείωσε ή κατάργησε το προσωπικό αυτών των υπηρεσιών, περιέκοψε μισθούς και συντάξεις, εξοικονομώντας μεν χρήματα προσωρινά τα οποία έδωσε σε πολλαπλάσιες ποσότητες καθώς οι πολίτες άρχισαν να υποφέρουν σωματικά και ψυχολογικά. Η κατάσταση για τους περισσότερους πολίτες έχει φτάσει στο απροχώρητο.
Τι γίνεται αν αποφασίσει αυτή η κυβέρνηση να διαγράψει μονομερώς το χρέος προς τις τράπεζες. Η παραγωγή μας είναι μικρή και το μόνο που έχουμε ως καθαρό εισόδημα είναι ο τουρισμός. (Με τις πολιτικές που ακολουθήθηκαν τα τελευταία χρόνια, εμποδίσαμε κάθε πιθανότητα πρωτογενούς παραγωγής μας ή ακόμα χειρότερα καταστρέψαμε και την παραγωγή που είχαμε, αλλά ας μην κοιτάξουμε τώρα πίσω να δούμε τα λάθη εκείνα. Τώρα ασχολούμαστε με τα σημερινά δεδομένα.)
Δεν θα μπορέσουμε να αναπτυχθούμε και να παράξουμε κάτι καινοτόμο γιατί το ρευστό που απαιτείται δεν θα υπάρχει. Θα εγκλωβιστούμε στο δικό μας γίγνεσθε και στα δικά μας δεδομένα που δεν είναι και τα καλύτερα.
Τι γίνεται αν αποφασίσει η κυβέρνηση να διαπραγματευτεί θέτοντας ως όριο την φτώχεια των πολιτών. Σταματάει τις δημοσιονομικές περικοπές, και ξεκινά διαρθωτικές κινήσεις. Ποιες θα μπορούσαν να είναι αυτές; Οι σπατάλες μέσα στις υπηρεσίες. Οι σπατάλες σε καύσιμα για τα αυτοκίνητα των παραγόντων. Οι σπατάλες σε ανθρώπινο δυναμικό που μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε θέσεις στις οποίες υπάρχει έλλειψη. Οι σπατάλες σε ενοίκια κτιρίων και ο διασκορπισμός των υπηρεσιών για το πού βολεύει τους υπαλλήλους.
Ιδέες ρίχνω, δεν ξέρω πόσο εφαρμόσιμες μπορεί να είναι! Δεν ξέρω τι θα ξημερώσει αύριο. Δεν ξέρω τι μας συμφέρει ως λαό. Δεν ξέρω τι σκέφτονται για το μέλλον. Αυτό που ξέρω είναι ότι βρισκόμαστε σε ένα αβέβαιο περιβάλλον και αυτό δεν κάνει καλό στην ψυχολογία μας.......
